Friday, September 30, 2016

Οι Τσάμηδες και πάλι στο προσκήνιο

Οι Τσάμηδες και πάλι στο επίκεντρο, όπως αποκάλυψε ο Αυστριακός επίτροπος Γιοχάνες Χαν, Ελλάδα και Αλβανία βρίσκονται σε διαπραγματεύσεις για διευθέτηση σειρά ζητημάτων, μεταξύ άλλων και το θέμα της Τσαμουριάς.

Συγκεκριμένα ο επίτροπος Διερεύνησης της ΕΕ, Γιοχάνες Χαν, απαντώντας σε ερώτηση που έθεσε η ευρωβουλευτής της ΝΔ, Μαρία Σπυράκη, για την ανακίνηση αλυτρωτικών διεκδικήσεων εναντίον της Ελλάδας, κατά την πρόσφατη επίσκεψη του Νίκου Κοτζιά στην Αλβανία, ανέφερε ότι η Κομισιόν επικρότησε το γεγονός πως Ελλάδα και Αλβανία εξετάζουν τη θέσπιση κοινού μηχανισμού, που θα συνέρχεται σε τακτά χρονικά διαστήματα για την επίλυση των εκκρεμών διμερών ζητημάτων. Σε αυτά, πρόσθεσε, περιλαμβάνονται η οριοθέτηση της ελληνοαλβανικής υφαλοκρηπίδας και των θαλάσσιων ζωνών, τα δικαιώματα των ατόμων που ανήκουν σε μειονότητες και το τσαμικό ζήτημα.

Ο Σύριζα και ο υπουργός Εξωτερικών “κατόρθωσαν” και το ζήτημα των Τσάμηδων, να μπει στην ατζέντα των προς επίλυση διαφορών μεταξύ Ελλάδας-Αλβανίας.

Επειδή το ζήτημα των Τσάμηδων θα απασχολήσει έντονα την χώρα τα επόμενα χρόνια ας έχουμε κατά νου τι έπραξαν οι Τσάμηδες την περίοδο της Κατοχής στην περιοχή της Θεσπρωτίας. Δημοσιεύουμε τον πρόλογο από το βιβλίο του Αθανάσιου Γκότοβου, Τσαμουριά, (κυκλοφορεί από τις Εναλλακτικές Εκδόσεις) ένα απόσπασμα που μας εισάγει στο θέμα.

“A”

Τσαμουριά

Όταν το 1913 ο πολιτικός χάρτης της Ηπείρου αλλάζει και η προηγούμενη (οθωμανική) εξουσία ακυρώνεται με την ένταξη της περιοχής στην ελληνική επικράτεια μετά τους νικηφόρους βαλκανικούς πολέμους, η σύνθεση του πληθυσμού στη Θεσπρωτία παραπέμπει σε ορατή γλωσσική, θρησκευτική και εθνοτική ετερότητα ή, για να χρησιμοποιήσω έναν όρο της τρέχουσας πολιτικής ορθότητας, σε μια «πολυ-πολιτισμική» κατάσταση.

Οι προσπάθειες του ελληνικού κράτους, κυρίως μέσω της εκπαίδευσης και της διοίκησης, να δημιουργήσει για τη δημόσια σφαίρα κοινούς λειτουργικούς γλωσσικούς και πολιτισμικούς κώδικες στην περιοχή, δίπλα στους ήδη υπάρχοντες, δεν σκόνταψαν μόνο στην πολιτική ρευστότητα του Μεσοπολέμου και στις δυσκολίες της Ελλάδας να ισορροπήσει μετά τη Μικρασιατική Καταστροφή, ούτε στην ανεπάρκεια των μέσων και στην αδυναμία του διοικητικού κέντρου (Αθήνα) να αξιολογήσει ορθά και να αποτρέψει φυγόκεντρες τάσεις που είχαν εκδηλωθεί από την αρχή της νέας εποχής στην περιοχή, αλλά και στις αντιστάσεις μεγάλου τμήματος του μουσουλμανικού πληθυσμού της Θεσπρωτίας που αυτοπροσδιορίζονταν ως «Αλβανοί» (Μουσουλμάνοι Τσάμηδες). Πολιτικά οι αντιστάσεις αυτές βρήκαν κατά τη διάρκεια του Μεσοπολέμου ερείσματα στο ιταλικό και το αλβανικό κράτος και εκδηλώθηκαν με διάφορες μορφές. Στον τομέα της εκπαίδευσης η άρνηση προσαρμογής στα νέα δεδομένα υπήρξε ιδιαίτερα έντονη και συχνά έπαιρνε τη μορφή άρνησης του ίδιου του δημόσιου σχολείου, και όχι απλώς μέρους του σχολικού προγράμματος ή κάποιων σχολικών εγχειριδίων. Η συσπείρωση μεγάλου μέρους των μουσουλμανικών οικογενειών γύρω από τις παραδοσιακές αξίες της θρησκευτικής ομάδας στην οποία ανήκαν δεν είχε μόνο πολιτισμικά αίτια, δεν ήταν δηλαδή απλώς «άμυνα» των παραδοσιακών πολιτισμικών δομών απέναντι στις απαιτήσεις του ελληνικού κράτους για εισαγωγή νέας γλωσσικής και πολιτισμικής νόρμας. Η απόκρουση της προσπάθειας της Πολιτείας για γλωσσική, κοινωνική και πολιτισμική ένταξη είχε πολιτική βάση. Στηρίχτηκε στην «ελπίδα» ενός Provisorium του «Ρωμαίικου», όπως ονομαζόταν τότε στη λαϊκή φωνή το ελληνικό κράτος. Για τη συντήρηση αυτής της «ελπίδας» εργάστηκαν εξέχοντες Μουσουλμάνοι Τσάμηδες ήδη πολύ πριν από την Κατοχή.

Όταν μετά την άνοιξη του 1941 η Θεσπρωτία καταλαμβάνεται για δεύτερη φορά μέσα σε λίγους μήνες από τα ιταλικά στρατεύματα, στις συνειδήσεις όχι μόνον των πολιτικών παραγόντων των Μουσουλμάνων Τσάμηδων της περιοχής, αλλά και του ευρύτερου μουσουλμανικού πληθυσμού, η «ελπίδα» της απαλλαγής από την κυριαρχία του ελληνικού κράτους φάνηκε να πραγματώνεται. Γι’ αυτό και στις ξαφνικές ανατροπές της καθημερινότητας των χριστιανών κατοίκων της περιοχής με τις οποίες συνδέεται η Κατοχή –βίαιες «απαλλοτριώσεις» κτημάτων και άλλων περιουσιακών στοιχείων, απαγωγές για την καταβολή λύτρων, ξυλοδαρμοί, δολοφονίες κ.α. εκ μέρους ένοπλων συμμοριών Μουσουλμάνων Τσάμηδων– η μόνιμη επωδός των δραστών, όπως αυτή μεταφέρεται χρόνια μετά στις αφηγήσεις των παθόντων, είναι η χαρακτηριστική φράση «χάλασε το Ρωμαίικο».......http://ardin-rixi.gr/archives/200622
 30/9/16

No comments:

Post a Comment

ethnologia news only

Five million of our brothers: It is Turks who will shape Europe's future

Europe's future depends on the Turks who live there, President Recep Tayyip Erdogan told a large public rally on Thursday.

Blog Widget by LinkWithin